21 Maart 2018 ~ 18 Kommentare

Onteiening van grond sonder vergoeding. Wat nou vir die Afrikaner en Orania?

Geskryf deur Sebastiaan Biehl

Hierdie artikel het in die Maart-uitgawe van “Voorgrond” verskyn. Weens die groot belangstelling in die onderwerp word dit ook op die blog geplaas.

 

Na die onlangse mosie in die parlement oor onteiening sonder vergoeding is die kat behoorlik in die duiwehok. Uit die aard van die saak is die Orania Beweging bekommerd oor die implikasie van die grondwetsverandering oor so ‘n kardinale mensereg soos die reg op eiendom. Dit is een van die pilare van die Westerse samelewing en ook van enige geordende regstaat. Met ‘n heel ander uitgangspunt, naamlik die Afrika-denke van kollektiewe grondbesit wat deur die leier (in hierdie geval die staat) in trust gehou word en dan volgens behoefte toegeken word, net om weer weggeneem te kan word en wat nooit aan jou behoort nie, is dit seker nie vreemd nie dat ANC, EFF en ander swart-nasionalistiese partye so ‘n mosie steun.

Ons weet nog nie presies wat die verandering van artikel 25 van die Suid-Afrikaanse Grondwet, wat onteiening sonder vergoeding moontlik maak, in praktyk sal behels nie. Dit kan strek van die ergste scenario, naamlik ‘n kommunistiese staat wat alle eiendom besit (en wat die EFF se voorkeur is) en ‘n grootskaalse, Zimbabwe-styl verdrywing van boere van hulle plase, en die beste scenario, naamlik dat net enkele onbenutte plase, byvoorbeeld van buitelandse spekulante, onteien gaan word. Ook in die beste scenario is ons as Afrikaners egter weereens slegter af, want selfs al word die veranderde klousule net baie selektief toegepas, sal dit soos ‘n swaard bo almal se koppe hang en gaan dit die reeds sukkelende ekonomie verder verswak. Ook van betekenis in die mosie is die verwysing na “ die wit kolonialistiese setlaar-minderheid wat die grond van die regmatige eienaars gesteel het”, wat vir elke wit Suid-Afrika die stempel van “indringer wat tans nog geduld word” opdruk. Al vind dalk geen radikale onteiening a la Zimbabwe plaas nie, sê die mosie en die grondwetverandering implisiet dat dit legitiem is om witmense van hulle grond te verdryf, want hulle het dit “gesteel”. Selfs Jacob Zuma het ten minste kort nadat hy president geword het die inheemsheid van die Afrikaner beklemtoon, maar nou word ons kort na die bewindsaanvaarding van ʼn nuwe president as “koloniale setlaars” gebrandmerk.

Die vraag op ons ondersteuners se lippe is natuurlik hoe dit Orania raak. Ons het nog geen klinkklare antwoorde nie, want niemand weet nog wat die beoogde grondwetverandering sal behels nie. As alle grond aan die staat behoort, sal dit Orania ook raak, maar dit sou dan ook beteken dat alle tradisionele stamgrond in die voormalige tuislande aan die staat behoort en dit is onwaarskynlik dat die regering hulle kop in so ‘n byenes wil indruk en konfrontasie met tradisionele Zoeloes, Tswanas en Xhosas wil ontketen. Dit sou ook die swart middelklas en hulle grondbesit in die stede raak. Nie eens Zimbabwe het so ‘n stelsel nie, trouens dit is net diep kommunistiese lande soos Noord-Korea en Kuba wat so werk (en selfs Kuba heroorweeg dit) en Suid-Afrika is ten spyte van alle beperkings steeds ‘n mark-ekonomie waarby veral die swart middelklas baat.

Wat meer waarskynlik lyk is dat die regering ‘n vrypas soek om groot plase in blanke besit te onteien om te wys dat hulle iets doen om die “ongelykhede van die verlede reg te stel”. Uit talle uitsprake van ANC- en EFF- politici kan ‘n mens aflei dat dit veral oor “onbenutte of onderbenutte grond” gaan. Dit sal tipies grond wees wat aan groot grondeienaars behoort, wat nie eers op die grond woon nie en dit as belegging gekoop het. Dit is nog steeds ‘n slegte scenario en sal waarskynlik ook nie daar stop nie. As die teiken egter groot, vrugbare grond in veral die noorde van die land is, waar die bevolking saamgedrom is, is ‘n plek soos Orania, met sy klein stukke intensief benutte landbougrond, en groter stukke skaapgrond, en mense wat op of naby hulle grond woon en geen swart volke in die nabyheid nie, redelik veilig van onteiening. Wat onteiening in die geval van Orania verder bemoeilik is die dikwels kollektiewe aard van die eienaarskap deur ‘n korporasie, maatskappy of trust.

Prof. Carel Boshoff, wat die swart kultuur baie goed verstaan het, het al lank terug voorsien wat nou gebeur en daarom betyds ‘n alternatief geskep. Hy het diep oor grond gedink en sy en ander se gedagtes vervat in die boekie “Die Grondvraag is die Grondvraag”. Hy het ook dikwels die aanhaling gebruik: ”Wie se sweet op die grond drup, die se grond is dit” en daarmee ook die volkseie arbeidsbeginsel veral op landbougrond beklemtoon. Anders as in die res van die land is hier geen swart werkers nie wat kan eis dat hulle ‘n deel van die grond moet besit wat hulle al vir jare bewoon en bewerk. Alhoewel net ‘n minderheid mense, swart en wit, self op hulle eie stuk grond wil boer, is die sentiment daar rondom by beide sterk. Geen argument van ekonomie van skaal en voedselsekerheid kan dit wegneem nie.

Alhoewel in Afrika niks ondenkbaar is nie, is dit baie meer waarskynlik dat na die grondwetverandering (of al voor dit) vrugbare grond van blanke eienaars, veral as hulle meer as een plaas besit, gevat gaan word as klein stukkies grond in Orania waar ‘n gemeenskap op bly en wat net deur middel van duur besproeiingstegnologie bruikbaar is. Die sterk individualisering van die blanke boere en hulle vertroue in die mark en in hulle kapitaal maak hulle nou ook baie meer kwesbaar as ‘n gemeenskap soos Orania wat bereid was en is om minder geld te maak met volkseie arbeid, maar wat daardeur ʼn groot bate vir homself geskep het, naamlik effektiewe beheer. Natuurlik kan ons nie rustig slaap nie, want onteiening van grond gaan almal benadeel en die land net verder laat verval, met meer konflik en geweld, ‘n verder verswakkende ekonomie en verswakkende rasseverhoudings. Dit is ook ons mede-volksgenote wat hulle grond verloor en van wie ons onsself nie kan losmaak nie.

Ons bepleit nog altyd konsentrasie in ‘n yl bevolkte gebied sodat ons so vêr as moontlik vir ons self kan sorg en dit wat ons s’n is ook kan verdedig as dit moet. Orania sal aan die gronddebat moet deelneem en probeer beding vir ʼn spesiale skikking vir ons. Immers is Orania uniek en sy uniekheid het ook in 2000 gemaak dat ons as eie plaaslike owerheid kon voortbestaan en nie by ʼn munisipaliteit ingedeel is nie.

Deel/Stuur

18 Reaksies op “Onteiening van grond sonder vergoeding. Wat nou vir die Afrikaner en Orania?”

  1. Dirk 23 Maart 2018 at 17:17 Permalink

    Hoe groot is Orania? Is daar publieke lande naby?

    • Sebastiaan Biehl 23 Maart 2018 at 18:11 Permalink

      Die dorp is 500 ha ha groot, saam met omliggende plase wat aan Orania-organisasies of Orania-inwoners behoort is dit omtrent 7000 ha. Ons het nie publieke lande nie (nie heeltemal seker wat u daarmee bedoel nie. Kommunale grond soos in die tradisionele Afrika-opset?)

  2. Dirk 24 Maart 2018 at 21:36 Permalink

    Dink aan openbare lande in die sin van lande wat aan die regering van Suid-Afrika behoort

    • Sebastiaan Biehl 26 Maart 2018 at 09:12 Permalink

      Nee. Alle plase teenaan Orania behoort aan private Afrikaner-boere. Dit is juis hoekom ons die deel van die land gekies het, waar swartmense nooit gevestig was nie en geen grondeise is nie.

  3. Liz 26 Maart 2018 at 17:26 Permalink

    Ek sou aanraai dat u moet gaan kyk wat die EFF Malema Facebook kwytgeraak het juis oor Orania verlede week. Dit wat hul daar geskryf het was werklik onrusbarend en ek hoop dat Orania nie n teiken gaan word nie. Baie swartes het erg tekere gegaan en selfs gesê dat Orania n “banana republic” is wat nie geduld gaan word in die Nuwe Suid Afrika nie.

    • Sebastiaan Biehl 26 Maart 2018 at 18:32 Permalink

      Dankie, ons het dit elders ook gesien, maar dit is goed dat ons mense ons daarvan bewus maak. Ons ignoreer nie die EFF nie, maar ons raak ook nie bang vir hulle nie. Malema dreig elke week met ‘n ander ding om sy ondersteuners op te sweep. Hy is ‘n huigelaar, want hy was al in Orania en het ons lof toegeswaai oor ons opheffing van die armes.

  4. Klaus Klein 27 Maart 2018 at 13:55 Permalink

    Julle “Captcha Code” werk nie.

  5. Klaus Klein 27 Maart 2018 at 13:57 Permalink

    Waar het my lang kommentaar nou gebly?

    • Sebastiaan Biehl 28 Maart 2018 at 08:37 Permalink

      ONgelukkig kan ons niks doen aan die kode nie. Dit werk partykeer nie. Ek het gekyk by die blad se admin maar kon nie u kommentaar kry nie. Kan u dit weer stuur? (copy voor die tyd as rugsteun).

  6. Burnmeister 9 April 2018 at 11:40 Permalink

    Interessante stuk. Ek voorsien egter baie groot probleme vir Orania. Eerstens, Orania is ‘n idee – ‘n Idee van selfwerksaamheid, privaateiendom en onafhanklikheid van die staat. Hierdie idee staan loodreg met die al hoe meer kommunistiese RSA regering se beleid wat groter afhanklikheid van die staat voorstel. Daar kan dus geen suksesse in Orania geduld word deur die regering nie, al is dit hoe klein. Indien Orania ‘n krotbuurt of ‘n mislukte dorp word sou dit geen teenstand of inmenging van die regering kry nie. Dus word Orania se suksesse sy eie grootste bedreiging. Tweedens, indien Orania as ‘n bastion van eiendomsbeskerming en regeringsonafhanklikheid in ‘n meer kommunistiese RSA gesien word, gaan dit noodwendig meer en meer investering lok wat ‘n stadstaat miskien nie so onmoontlik maak soos wat ‘n mens dink nie. Kort voor lank sal Orania ‘n beleggingsbestemming word en nie meer bloot ‘n ‘gemeenskap… wat bereid was en is om minder geld te maak met volkseie arbeid’ nie. Die interne kultuur van Orania sal verander, maar daar sal ook groter aandring kom van gemeenskappe buite Orania om deel te word van hierdie sukses. Indien dit geweier word, sal Orania moontlik weer deur die buitewêreld gekriminaliseer word.
    Net vir die rekord: Ek is pro-Orania en belê al klaar in Orania. Ek is is egter baie baie meer bekommerd oor Orania as die skrywer van die stuk en ek hoop my kommentaar kan daarom moontlik as ‘n wekroep dien eerder as ‘n wag en kyk benadering.

    • Pieter van Niekerk 10 April 2018 at 16:21 Permalink

      Die teendeel is egter ook ‘n moontlikheid; As die ANC regering na ‘n SUKSESVOLLLE model vir volgehoue groei en ontwikkeling soek, hulle na Orania kan kyk waar durf, visie en harde werk onder meer deurslaggewende faktore in ‘n suksesverhaal is.

      • Burnmeister 16 April 2018 at 21:23 Permalink

        Die moontlikheid dat die ANC na Orania as ‘n model sal kyk is weglaatbaar klein. Orania staan vir alles waarvoor kommunisme nie staan nie – en dit is ‘n onaanvaarbare idee vir die ANC, selfs al beteken dit sukses.

  7. Sebastiaan Biehl 9 April 2018 at 12:26 Permalink

    Ek hoor wat jy sê. Wat sou jou strategie vir Orania wees?

    • Burnmeister 16 April 2018 at 21:18 Permalink

      Die lank en kort is – ek weet nie. Dit is ‘n baie moeilike vraag. Ek glo nie enige minderheid kan suksesvol wees teen ‘n bedreigende meerderheid sonder ‘n sterker ‘grootboetie’ wat hom beskerm teen die boelies nie – Die staat van Israel is ‘n voorbeeld wat nooit sou kon voortbestaan sonder die hulp van die VSA nie. Op die minste verhoed die VSA sanksies tot ‘n meerdere of mindere mate teen Israel. Op die meeste veg VSA langs Israel in oorloë. Die Anglo Boereoorlog was deels (aanvanklik) suksesvol omdat ons nuwe militêre tegnologie vanaf die Duitsers kon bekom. Orania sal ‘n ‘grootboetie’ moet soek iewers in die wêreld. Bemarking sal van topgehalte moet wees om simpatieke en invloedryke Afrikaners en ander mense wêreldwyd te bereik. Ek sien dit is reeds besig om te gebeur deur onderhoude met invloedryke ‘YouTubers’ in die VSA, maar ons moet besef dat die simpatieke Amerikaners ons slegs as ‘n proxy sien vir wat moontlik vir die VSA wag indien hulle nie hulle sake in orde kry nie. Dus sal die vernietiging van Orania en RSA vir hierdie YouTubers miskien meer indirekte voordeel bied omdat dit sal dien as die finale helder ligtoring waarvoor Amerika sal moet uitkyk om nie self ook op die rotse te beland nie.
      Om op te som, ek glo die beste bemarking wat geld kan koop is ten minste een van die bene waarop Orania se strategie moet berus. Die VSA belê in Israel weens sy strategiese posisie in die midde ooste. Miskien moet ons besluit watter strategiese voordeel Orania vir moontlike bondgenote wêreldwyd kan bied. As ons dit nie kan doen nie, dan bedel ons maar net vir hulp en gaan dit vir seker faal. Dis my 2c, maar ek glo hierdie is miskien ‘n vraag wat eerder deur ‘n konferensie van slimmer mense as ek moet beantwoord word…

      • Sebastiaan Biehl 17 April 2018 at 10:17 Permalink

        Dit is inderdaad waar dat ons meer steun oorsee nodig het. Orania Beweging is egter al geruime tyd besig met ons eie “diplomasie” en dit lewer al vrugte op. Voor ‘n staat as jou ouboet optree moet eers jarelang bande met persone en instansies gevorm en gevestig word.

  8. Armand Otto 24 April 2018 at 08:24 Permalink

    Met wie kan ek in aanraking kom, om meer spesifiekse dinge te kan gesels, wat ons nou nie juis op die web wil sê nie, want ons almal weet enige iemand wat nie baat vind by die nie, kan die web tuiste ook lees en al die komentaar, daarom benodig ek iemand vertrouliks en ook meer senior sodat ons dinge meer in detail kan bespreek.

  9. Jan Koortse 24 April 2018 at 10:35 Permalink

    In my opine is dit van absolute belang dat Orania se getal inwoners moet groei na 200 000 plus. Dit mag vergesog klink, maar in getalle le sterkte en dit sal help om Oraniers te mobiliseer teen moontlike grond onteiening.

  10. Sebastiaan Biehl 24 April 2018 at 14:29 Permalink

    Jy is reg, Orania moet baie groter raak.


Lewer Kommentaar

*